'Heta mafên kurdan neyên qebûlkirin çareserî pêk nayê'

  • 09:02 4 Gulan 2026
  • Rojane
Bêrîtan Tunç 
 
ÎZMÎR - Rojnamevan Nuray Sancar, diyar kir ku bi gavên berbiçav piştgirî ji bo Pêvajoya Aştî û Civaka Demokratîk nayê dayin û got, "Çareserkirina pirsgirêka Kurd bi awayê ku dewlet fêm dike ne mimkûn e."
 
Pêvajoya Aştî û Civaka Demokratîk, ku ji aliyê Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan ve di 27'ê Sibata 2025'an de hatiye destpêkirin, tevî derbasbûna demê jî bi gavên berbiçav pêş neketiye. Her çend ji bo pêkanîna pêvajoyê ti rêkeftinên qanûnî an siyasî nehatine kirin jî, di rewşa fîzîkî ya Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan de ti başbûn çênebûye. Rewşa girtiyên siyasî yên di girtîgehan de neguheriye, ev yek nîşan dide ku nêzîkatiya hikûmetê ya ji bo pêvajoyê sînordar û li ser ewlehiyê ye.
 
Rojnamevan Nuray Sancar nirxandinên xwe li ser Pêvajoya Aştî û Civaka Demokratîk û daxwazên gelê Kurd ên ji bo wekhevî û azadiyê pêşkêş kir.
 
‘Rêbazek tê şopandin ku mafên kolektîf ên gelê Kurd nas nake’
 
Nuray Sancar, diyar kir ku pêvajo tenê wekî danîna çekan ji aliyê dewletê ve hatiye destnîşankirin û wiha lê zêde kir, "Li Parlamentoyê jî komîsyonek hat damezrandin. Ev komîsyon girtî bû; li pişt deriyên girtî, her endamek hewl da ku li gorî perspektîfa xwe rave bike ka çi diqewime. Me pêvajoyek derbas kir. Ji ber vê yekê, her çend dewlet pir caran dibêje ku hin pratîkên qanûnî dê werin bicîh kirin jî, di vî warî de ti gav neavêtiye. Ji ber vê yekê, em qala avahiyek siyasî dikin ku ti eleqeya wê bi rastiya çareserkirina pirsgirêka Kurd re tune. Tenê ev tişt bi berfirehî têne belavkirin: 'Çek hatine bêdeng kirin. Ji ber vê yekê, ev rêbaz ne nasnameya kolektîf a Kurdan nas dike, ne jî daxwazên wan ên kolektîf pêk tîne. Ev rêbazek dûrî mijarê ye. Em li vir têkçûnek pir cidî dibînin. Ger ev pêvajo bibe pêvajoyek aştî û demokrasiyê, ku ji perspektîfa me ve ev e û ku di heman demê de bendewariya gelê Kurd e, wê hingê divê hin qonax werin derbas kirin. Heta ku ev qonax neyên rojevê, ne mimkûn e ku pirsgirêka Kurd bi awayê ku dewlet fêm dike çareser bibe."
 
'Tevgereke sosyalîst a rastîn mafên bindestan diparêze'
 
Nuray Sancar destnîşan kir ku ji ber rewşa Rojhilata Navîn, tevgerên siyasî yên li ser desthilatdariyê meyla wan heye ku bi çareseriyên ku koka pirsgirêkê çareser nakin, pêşve biçin û ev yek dikare bi nihêrîna bandorên ji ezmûnên berê û zanîna berhevkirî were fêmkirin. Nuray Sancar, diyar kir ku rêxistinkirina daxwazek domdar dikeve ser milê gelê Kurd û dostên wan û got, "Rêxistin û sendîka jî erkên wan ên girîng hene. Bi rastî, tevger hene ku vê pêvajoyê wekî pêvajoyek aştiyê piştgirî dikin, li kêleka Kurdan radiwestin û dixwazin daxwazên wan werin bicîhanîn. Lêbelê, ji bilî van, avahiyên ku xwe wekî sosyalîst pênase dikin jî hene lê ji vê pêvajoyê dûr in an jî li dijî wê ne û carinan jî meylên dewletparêz û neteweperest hildigirin. Ji ber vê yekê, têgeh bi xwe jî cihê nîqaşê ye. Lêbelê, tevgerek sosyalîst a rastîn tevgerek e û divê bibe, ku ji bo naskirina mafên kolektîf ên neteweyek bindest têdikoşe. Di vê çarçoveyê de, divê hemî rêbaz werin bikar anîn da ku gel ronî bikin û razî bikin û mijara aştiyê bînin rojeva civakî."
 
'Stratejiyeke nû û dînamîzmeke nû pêwîst e'
 
Nuray Sancar, tekez kir ku tevgera sosyalîst divê beşek ji têkoşîna hevpar ji bo pêşveçûna saxlem a vê pêvajoyê be û diyar kir ku nezelaliya ku ji hêla dewletê ve hatiye afirandin di nav gelê Kurd de bendewariyan çêkiriye û gelek pirsgirêk, wekî xurtkirina refleksên neteweperest, li pêşiya pêvajoyê radiwestin. Nuray Sancar, bi diyarkirina ku têkoşîn piralî ye, got, "Ew ne tenê Kurdan lê pêşeroja tevahiya welêt eleqedar dike. Çawa pêvajo şekil digire dê çarenûsa welêt jî diyar bike. Di heman demê de, veguherînek mayînde bêyî guhertinek di avahiya heyî ya dewletê de ne mimkûn e. Ev tenê bi têkoşîna domdar, berdewam û rêxistinkirî dikare were bidestxistin. Ji bo me, ev pêvajo têkoşîna aştî û demokrasiyê ye. Divê gelê Kurd bi tenê neyê hiştin û sosyalîst jî divê temaşevanên vê pêvajoyê nebin. Di vî warî de, girîng e ku stratejiyên nû werin pêşxistin da ku gavên ku ji bendewariyan derbas dibin û dikarin rewşê biguherînin, bi hevalên me re bicîh bînin. Eşkere ye ku stratejiyeke nû û dînamîzmeke nû hewce ne."